NL / EN

di. 31 maart 2015

Kiezen & verdelen

Op 1 april gaat het loket open voor 47 organisaties die samen met jonge nieuwe makers aanspraak kunnen maken op de extra financiële middelen die minister Bussemaker vorig najaar beschikbaar stelde in het kader van talentontwikkeling. Het Fonds Podiumkunsten heeft voor een snelle en regelarme procedure gekozen. Over die procedure vindt u elders op deze website alle informatie.


Twee weken geleden hebben we de uitgangspunten van onze ‘verdeelmethode’ voorgelegd aan een zestigtal belanghebbenden uit de podiumkunstensector. En hoewel het overgrote deel zich goed kon vinden in het voorstel, ontstond er ook een verhitte discussie. Een discussie die nog steeds na-ijlt en die, vermoed ik, ook een voorbode is van een breder gesprek over de vraag hoe een fonds als het onze geld zou moeten verdelen. De centrale vraag daarbij is “stellen we onze regelingen open voor zoveel mogelijk aanvragers of zijn we in tijden van schaarste als fonds vooraf duidelijk over onze prioriteiten”.

Maar eerst even terug naar het extra geld voor talentontwikkeling. Het Fonds heeft besloten geen open aanvraagprocedure in het leven te roepen, maar een aantal organisaties aan te wijzen. Deze organisaties hebben ‘met goed gevolg’ eerder al een aanvraag bij de Regeling Nieuwe Makers ingediend; de vormgeving van de diverse talentontwikkeltrajecten die zij voorstelden werd door de adviescommissie positief beoordeeld. Wij zien deze 47 instellingen als een soort ‘schatbewaarders’. Op al deze plekken is in principe een bedrag beschikbaar voor jonge nieuwe makers. Jonge nieuwe makers zouden in onze ogen leidend moeten zijn bij het bedenken van de plannen, ook als dat over samenwerken met anderen gaat. In ieder geval leidend zolang hun plannen passen binnen het doel van dit extra subsidiebudget. En we gaan er daarbij van uit dat de aangewezen organisaties hen zoveel mogelijk zullen ondersteunen bij het realiseren van die plannen.

We hebben om verschillende redenen voor deze ‘verdeelmethode’ gekozen. Het leek ons allereerst onwenselijk dat het extra geld pas over een half jaar kon worden toegekend. Een regeling opstellen, die door verschillende partijen moet worden goedgekeurd (want zo gaat dat nu eenmaal) en vervolgens een adviescommissie alle aanvragen laten beoordelen, kost heel erg veel tijd. Bovendien gaat het om een eenmalige extra impuls. De bureaucratische lasten moeten daarmee volgens ons min of meer in de pas lopen. Snel en regelarm dus. En natuurlijk hebben we onszelf er in de onderzoeksfase eerst van vergewist dat met de 47 ‘schatbewaarders’ een voldoende grote diversiteit aan plekken wordt geboden aan de jonge nieuwe makers.

De verhitte discussie die ontstond toen we deze gedachtegang toelichtten ging over uitsluiting van andere organisaties en de mogelijk kwalijke gevolgen daarvan. Een aantal mensen is bang dat het Fonds met deze werkwijze de indruk zal wekken dat het ‘keurmerken’ uitdeelt en daarmee indirect negatief oordeelt over organisaties die zich ook toeleggen op talentontwikkeling, maar bijvoorbeeld (en soms zelfs weloverwogen) nooit een aanvraag indienden bij de Regeling Nieuwe Makers. Sommigen gingen nog een stap verder en zijn van mening dat het Fonds zo ondemocratisch en op een onrechtvaardige manier het geld verdeelt. Daar kunnen we ons natuurlijk heel veel bij voorstellen en het kost zelfs geen moeite om je in de situatie te verplaatsen van organisaties die met deze ‘verdeelmethode’ buiten de boot vallen.

Maar zo’n discussie maakt wat mij betreft ook nog iets anders zichtbaar. En dan ben ik weer terug bij de vraag hoe een fonds als het onze geld moet verdelen, zeker in tijden van schaarste. Kiezen betekent altijd dat er iets of iemand niet in aanmerking komt. Het Fonds ‘kiest’ tot nu toe vooral uit grote groepen aanvragers. Dat wil zeggen, het Fonds werpt weinig drempels op die er al bij voorbaat voor moeten zorgen dat groepen potentiële aanvragers zich niet aan onze poort melden. Dat heeft voordelen. Want zo kunnen we bijvoorbeeld duidelijk maken dat er in veel gevallen wel sprake is van belangwekkende initiatieven, maar dat het Fonds over onvoldoende budget beschikt om al die activiteiten financieel te ondersteunen. Het is daardoor voor aanvragers soms makkelijker om op andere plaatsen financiering te vinden. Toch moeten we onszelf afvragen of dit op termijn een houdbaar uitgangspunt is, zelfs of het op termijn rechtvaardig is. Als we zeker zouden weten dat de 'schaarste' binnenkort voorbij zou zijn, dat er zelfs flink wat geld bij komt, dan valt er misschien veel voor te zeggen om de huidige manier van kiezen te handhaven. Maar als het vooruitzicht is dat die 'schaarste' min of meer blijvend is, moet een Fonds als het onze zich beraden en voorkomen dat er (teveel) onrealistische verwachtingen ontstaan. Want als het Fonds te vaak en te langdurig zegt dat er te weinig geld is om alle positief beoordeelde aanvragen te honoreren, lopen we het risico gezien te worden als een ondeskundige partner die onvoldoende blijk geeft van de richting die we met z’n allen op moeten. Daar schiet het Fonds niets mee op, maar de podiumkunstensector uiteindelijk ook niet.
De vraag wat de meest rechtvaardige manier van geld verdelen is, laat zich daarom dus volgens mij niet heel eenvoudig beantwoorden.

meer blog Henriëtte Post

blog Henriëtte Post - 06 jun 2017

Van verantwoorden naar verantwoordelijkheid

Het Fonds Podiumkunsten is ervan overtuigd dat de som van alle afzonderlijke artistieke inspanningen van gesubsidieerde gezelschappen, ensembles en festivals een zeer krachtig beeld oplevert van hun betekenis voor onze samenleving. Dat beeld wordt veelzeggender en indringender als het niet alleen iets vertelt over de spreiding van al die voorstellingen over het land, het percentage van de zaalbezetting of het subsidiebedrag per bezoeker. Maar als het juist ook laat zien hoe hun podiumkunst het publiek raakt, aan het denken zet, of vermaakt, hoe het ervoor zorgt dat mensen zich meer met elkaar verbonden voelen. We gaan daarom tijdens de maand juni in gesprek met de toezichthouders van meerjarig gesubsidieerden. Door ook hen aan het woord te laten, zetten we een volgende stap op weg naar een betekenisvollere manier van verantwoorden.

Vorige week kende het Fonds Podiumkunsten subsidie toe aan alle festivals die aanvankelijk op 2 augustus hoorden dat zij positief waren beoordeeld, maar dat er helaas onvoldoende budget was om hun aanvraag te honoreren. Ook drie muziektheateraanvragers kregen alsnog subsidie. Want in de brief die minister Bussemaker op Prinsjesdag aan de Tweede Kamer stuurde, werd extra geld aan het Fonds Podiumkunsten toegezegd om juist dat mogelijk te maken.

blog Henriëtte Post - 02 aug 2016

Het is zover.

Vandaag maakt het Fonds Podiumkunsten bekend welke gezelschappen, ensembles en festivals een meerjarige subsidie ontvangen in de periode 2017-2020.

blog Henriëtte Post - 05 jul 2016

Radiostilte

Af en toe krijgen we een telefoontje van een organisatie met de voorzichtige vraag of er al iets bekend is en waarom het toch zo lang duurt. Adviezen van de Raad voor Cultuur en andere raden zijn immers al lang bekend. Maar tot 2 augustus hoort u even weinig van ons.

Een budget van 25,4 miljoen euro per jaar, 215 aanvragen, meer dan 40 vergaderingen, 34 adviseurs, 5 onafhankelijke voorzitters. Dat zijn de cijfers behorende bij de belangrijke, zo niet de belangrijkste, fase waar we nu in zitten: de vergaderingen. De eerste vergadering in het kader van de meerjarige activiteitensubsidie 2017-2020 vond half april plaats, de laatste staat gepland voor eind mei.

blog Henriëtte Post - 19 apr 2016

Een goed begin is nog niet het halve werk

Op 1 maart nam het Fonds Podiumkunsten 215 aanvragen* van podiumkunstinstellingen voor een meerjarige activiteitensubsidie 2017-2020 in behandeling. Wat gebeurt er nu eigenlijk met deze aanvragen? Hoe wordt beoordeeld wie wel of niet subsidie krijgt? De komende maanden neem ik u in mijn blog mee door het verdere proces.

blog Henriëtte Post - 26 nov 2015

In de BIS!....In de wat?

Vraag een willekeurige bezoeker of ie vindt dat Wunderbaum, het ICK van Emio Greco en Pieter C. Scholten of het Asko|Schönberg in de Basisinfrastructuur (BIS) thuishoren en hij of zij zal je zeer glazig aankijken.

blog Henriëtte Post - 03 nov 2015

Vitale verbindingen

Vanochtend (3 november) presenteerde het Fonds Podiumkunsten de (vernieuwde) regeling meerjarige activiteitensubsidie en het beleid voor de periode 2017-2020. In een tijd waarin zo veel gedigitaliseerd is, zou je verwachten dat potentiële aanvragers vooral onze website raadplagen, want daar is immers vanaf nu ook alle informatie te vinden. Maar Herz in TivoliVredenburg zat vol, met bekende en nieuwe aanvragers, beleidsmakers en belangenbehartigers. Uit Zeeland, Groningen, Maastricht, Amsterdam, Rotterdam, kortom uit het hele land. Het is aan anderen om te beoordelen of de informatie die wij verstrekten helder en behulpzaam is. Wij weten in ieder geval na vanochtend dat heel veel gezelschappen, ensembles en festivals zich opmaken voor een aanvraag. Het belooft dus een spannende zomer te worden. Hieronder vindt u de speech die ik vanmorgen in TivoliVredenburg uitsprak.

blog Henriëtte Post - 07 mei 2015

Meten, wegen & weten

Ze klinkt al lange tijd, de verzuchting dat cijfers nooit het hele verhaal vertellen over de betekenis van (podium)kunst voor de samenleving. Daarom is het Fonds al een aantal jaren geleden op zoek gegaan naar een manier om dat verhaal completer te krijgen.

blog Henriëtte Post - 31 mrt 2015

Kiezen & verdelen

Op 1 april gaat het loket open voor 47 organisaties die samen met jonge nieuwe makers aanspraak kunnen maken op de extra financiële middelen die minister Bussemaker vorig najaar beschikbaar stelde in het kader van talentontwikkeling. Het Fonds Podiumkunsten heeft voor een snelle en regelarme procedure gekozen. Over die procedure vindt u elders op deze website alle informatie.

meer