Dordrecht is een stad waar je misschien wel geboren moet zijn om er blijvend te kunnen ademen": schreef de Dordtse schrijver Cees Buddingh’ ooit. Ik ben niet in Dordrecht geboren, zelfs niet getogen maar niettemin al meer dan 35 jaar volmaakt gelukkig in deze stad. Toch snap ik precies waar Buddingh’ op doelde. Dordrecht, van oudsher omringd door rivieren vertoont ondanks veel bruggen, tunnels en eigentijdse stedelijke ambities nog steeds een beetje de trekken van een stug en nukkig eiland. Hoge ambtenaren van buiten klagen nogal eens over de verborgen achterdocht , het gebrek aan ambitie en de ingebouwde weerstand tegen alles wat van buiten komt. Wie zich in de stad verdiept ontdekt al snel dat die tegenstand au fond van het welwillende en goedgemutste soort is. De stad is niet zozeer tegen verandering als wel met zichzelf op zijn gemak. Vooruitgang mag dan onvermijdelijk zijn maar is daarom nog niet perse een verbetering.
Ik kom op Dordrecht omdat ik afgelopen zaterdag de voorstelling " Waterman" van het Dordtse muziektheatergezelschap Hollands Diep heb gezien. Net als het theatergezelschap Omsk van Lotte van den Berg is dit gezelschap van muziektheatermaakster Cilia Hogerzeil erin geslaagd een vierjarig subsidie van het fonds te bemachtigen. Beide gezelschappen bewonen een spannend deel van de voormalige Dordtse energiecentrale ( Energiehuis) met als buurman in de voormalige watertoren en waterzuiveringsgebouw , hotel restaurant Villa Augustus; de verwezenlijking van de laatste droom van “Hotel New York” oprichters Daan van der Have en Dorien Vos.
Waterman blijkt een intrigerende voorstelling te zijn waarin alles klopt. Naar het gelijknamige boek van Arthur van Schendel schreef Erik-Ward Geerlings een even vrijgevochten als doeltreffend libretto waarin de wisselwerking tussen de angst voor het water (van de grote rivieren rond Dordrecht) en de strenge leerstelligheden van het strenge gereformeerde leven ( in Dordrecht en omstreken) meedogenloos wordt blootgelegd maar waarin ook de vreemde aantrekkingskracht van de duisterheid van het water, het gevaar en de fatale onvoorspelbaarheid daarvan niet onbenoemd worden gelaten. Deze afdaling in de diepe kelders van de Dordtse ziel gaat je niet in de koude kleren zitten merkte ik achteraf. Dat komt behalve door het inktzwarte libretto, de desolate energiehal, de harde onverbloemde vormgeving en kristal heldere regie vooral door de krachtig autonome en tegelijkertijd wonderlijk dienstbare muziek van Hans Koolmees realiseer ik mij. En met deze constatering heb ik U in deze blog wel met voldoende paradoxen opgezadeld. Overigens, iemand die het beste met mij voor heeft vroeg zich onlangs oprecht bezorgd af of zo’n blog wel een goed idee is in mijn positie. “Je geeft je toch behoorlijk bloot”. Ik antwoordde natuurlijk heel stoer dat ik transparantie belangrijker vond dan persoonlijke onkwetsbaarheid. Mooie tekst. Maar laat ik voor de zekerheid dit met U afspreken. Als u geen misbruik maakt van mijn opvattingen, dan doe ik dat zelf ook niet.

PS
Cilia Hogerzeil en Lotte van den Berg hadden mij voor dat subsidie echt niet nodig.